Digitale tools maken geen einde aan de winkelstraat, maar hervormen die

Jarenlang was het verhaal eenvoudig. Digitale retail groeit, winkelstraten lopen leeg en fysieke modewinkels worden langzaam irrelevant. Maar dat verhaal is te simpel en mist wat er werkelijk gebeurt.

De winkelstraat verdwijnt niet. Ze wordt hervormd. Mensen willen nog steeds winkelen, maar dan op hun eigen voorwaarden. Mobiele apps zijn in stilte een van de belangrijkste krachten in die transformatie.

Op het eerste gezicht lijkt een 'winkel' in je broekzak de verschuiving van binnen de fysieke winkelstraat te versnellen. Waarom moet je nog naar de stad gaan als alles op je telefoon staat? Maar de realiteit is complexer. Apps vervangen geen winkels. Ze veranderen hoe mensen ze gebruiken.

De retailsector staat onder druk en de cijfers zijn moeilijk te negeren. Volgens officiële cijfers van de Britse overheid steeg het aantal faillissementen in de detailhandel van 1.025 in 2015 naar 1.921 in 2024, na een piek van 2.218 in 2023. De sector wordt geconfronteerd met stijgende kosten, veranderend consumentengedrag en een gestage stroom van spraakmakende faillissementen en winkelsluitingen. Tegelijkertijd hebben consumenten de fysieke retail niet de rug toegekeerd. Ze zijn selectiever geworden in wanneer, waarom en hoe ze winkels bezoeken.

De evoluerende rol van mobiele apps in de winkelstraat

Mensen hechten nog steeds waarde aan de winkelstraat, maar ze willen dat deze meer levert. Ze willen gemak, relevantie en ervaringen die naadloos aansluiten op alle kanalen. Dat is waar apps een rol spelen.

Een retail-app is niet zomaar een extra verkoopkanaal. Het is de schakel tussen online en offline. Het verbindt oriënteren, bezoeken, kopen en retourneren op een naadloze in plaats van gefragmenteerde manier. Iemand kan bijvoorbeeld de voorraad op zijn telefoon controleren voordat hij naar de stad gaat, een pashokje reserveren, een bestelling ophalen, gepersonaliseerde aanbiedingen in de winkel ontvangen en de aankoop later die avond afronden. De klantreis is niet langer lineair. Deze beweegt heen en weer tussen digitale en fysieke ruimtes.

De data achter apps verklaren waarom ze zo belangrijk zijn. App-gebruikers besteden veel meer tijd aan winkelen dan gebruikers van mobiele websites. Het gaat om honderden minuten per maand vergeleken met een fractie daarvan op mobiele websites. Apps genereren doorgaans tussen de 10 en 30 procent van de online omzet, waarbij goed presterende retailers 40 tot 60 procent bereiken. Ze kunnen een ongeveer 20 procent hogere gemiddelde bestelwaarde en tot drie keer betere conversieratio's opleveren dan mobiele websites.

Dit zijn geen marginale voordelen. Ze veranderen fundamenteel hoe retailers over klantrelaties denken. Een app geeft merken een direct kanaal naar klanten, vrij van algoritme-wijzigingen en platformafhankelijkheid. Het wordt een ruimte voor loyaliteit, personalisatie en langdurige betrokkenheid in plaats van eenmalige transacties. Een modemerk ontdekte dat klanten die de mobiele app gebruiken 16 procent meer per bestelling uitgaven. Ze kochten 19 procent vaker en hadden 92 procent meer interactie met merkinhoud via kanalen zoals pushmeldingen. Een ander merk zag een stijging van 23 procent in de gemiddelde bestelwaarde.

Daarom voelt het idee dat digitaal de winkelstraat de das omdoet verouderd. Digitaal vervangt de fysieke retail niet. Het geeft er een nieuwe invulling aan.

Winkelstraten worden steeds meer gevormd door intentie. Mensen lopen niet meer zomaar winkels binnen zoals vroeger. De tijd dat tieners een dagje naar Topshop gingen, is voorbij. Ze plannen bezoeken, vergelijken opties en verwachten ervaringen die de reis de moeite waard maken. Apps maken dat mogelijk. Ze verminderen frictie, verbeteren de relevantie en geven klanten redenen om tussen kanalen te bewegen in plaats van er één te kiezen.

De digitale verschuiving goed aanpakken

Voor moderetailers is deze verschuiving ook strategisch. Stijgende acquisitiekosten betekenen dat merken niet kunnen vertrouwen op eindeloze betaalde media om nieuwe klanten aan te trekken. Retentie, lifetime value en loyaliteit zijn belangrijker dan ooit. Apps zijn een van de weinige omgevingen waar merken de relatie met hun klanten nog steeds bezitten, in plaats van deze te huren van platforms of marktplaatsen. Ze zijn een manier om zichtbaarheid en relevantie te behouden in een steeds meer bemiddeld commercieel landschap.

Er is ook een bredere economische context. De kwetsbaarheid van de retail in het afgelopen decennium heeft blootgelegd hoe kwetsbaar traditionele modellen kunnen zijn. Winkelsluitingen, banenverlies en stijgende faillissementen gaan niet alleen over de vraag van de consument. Ze weerspiegelen structurele uitdagingen in de organisatie van de retail. Apps lossen die uitdagingen niet alleen op, maar bieden een manier om fysieke en digitale middelen intelligenter te integreren, in plaats van ze als concurrerende werelden te behandelen.

Wanneer retailers dit goed aanpakken, wordt de winkelstraat veerkrachtiger. Fysieke winkels worden bestemmingen, ondersteund door een digitale infrastructuur. Apps worden instrumenten voor verbinding in plaats van vervanging. Het resultaat is geen strijd tussen online en offline, maar een gemengd ecosysteem waarin beide elkaar versterken.

Dit is niet alleen belangrijk voor de retail. De winkelstraat is niet alleen een economische ruimte, maar ook een sociale en culturele. Wanneer fysieke winkels verdwijnen, verliezen gemeenschappen ontmoetingsplaatsen, identiteit en levendigheid. Als digitale tools kunnen helpen deze ruimtes in stand te houden en opnieuw uit te vinden in plaats van ze uit te hollen, is dat een veel hoopvoller verhaal dan wat we gewoonlijk horen.

De echte verschuiving is niet van fysiek naar digitaal. Het is van losgekoppelde naar verbonden commercie. Apps staan centraal in die verschuiving en vormen in stilte de manier waarop mensen zich door retailomgevingen bewegen en hoe merken relaties met klanten opbouwen.

De vraag is dus niet of de winkelstraat kan overleven in een digitale wereld. Het is de vraag of retailers kunnen leren digitale tools te gebruiken op manieren die fysieke ruimtes versterken in plaats van ondermijnen. De toekomst van de retail is niet online versus offline. Het is wat er gebeurt wanneer de twee eindelijk gaan samenwerken.