Hoe grote fast-fashionmerken de logistieke crisis in het Midden-Oosten aanpakken

De wereldwijde toeleveringsketens in de mode-industrie bevinden zich momenteel in een periode van grote instabiliteit. Het escalerende conflict in het Midden-Oosten verstoort de goederenstroom van Zuid-Aziatische productiecentra naar Europese winkelstraten ernstig.

Sinds maart 2026 zorgt de sluiting van essentieel luchtruim en de opschorting van activiteiten op belangrijke doorvoerhubs zoals Dubai voor een groot probleem voor merken en retailers. Maritieme routes stonden al langer onder druk door omleidingen via de Rode Zee. De plotselinge stilstand van luchtvrachtcorridors laat nu hoogwaardige seizoensgebonden zendingen stranden. Dit dwingt de grote spelers in de industrie tot een keuze tussen exorbitante kosten en lege schappen.

Gestrande voorraad

Voor fast-fashiongiganten als Inditex (Zara) en Primark uit de crisis zich in een letterlijke opeenstapeling van voorraad. Fabrikanten in Bangladesh en India melden dat duizenden kledingstukken voor de lente/zomercollecties momenteel vaststaan op luchthavens.

Shovon Islam, directeur van de Sparrow Group — een belangrijke leverancier voor Inditex, Next en Primark — bevestigt de ernst van het knelpunt: “Een deel van mijn kledingzendingen staat momenteel vast op de luchthaven van Dhaka... Ze zouden via Dubai naar het Verenigd Koninkrijk worden gevlogen, maar door de opschorting van de activiteiten op de luchthaven van Dubai bevinden we ons nu in een zeer moeilijke positie,” aldus Islam in een recente verklaring volgens Reuters.

Seizoensverschuiving door vertraagde campagnes

De logistieke impasse is niet alleen een probleem aan de achterkant; het hervormt de retailkalender actief. H&M, de op een na grootste modewinkel ter wereld, heeft zijn marketing al aangepast aan de geslonken voorraad. CEO Daniel Erver merkt op dat het bedrijf genoodzaakt is grote campagnelanceringen uit te stellen om ze af te stemmen op de vertraagde leveringen.

In een recent interview lichtte Erver de tactische zet toe: “We hebben op korte termijn enkele aanpassingen gedaan aan de start- en lanceringsdata van campagnes,” vertelde Erver aan Reuters. Hij voegde eraan toe dat, hoewel ze streven naar een minimale impact voor de klant, vertragingen in sommige markten kunnen oplopen tot “ongeveer twee weken.”

Vrachtkosten bereiken pieken uit het Covid-tijdperk

De financiële gevolgen van deze verstoringen zijn enorm. Nu zestien tot achttien procent van de wereldwijde luchtvrachtcapaciteit vrijwel van de ene op de andere dag is weggevallen door sluitingen van het luchtruim, zien fabrikanten de vrachtprijzen verdubbelen of zelfs verdrievoudigen.

Alexander Nathani, een partner bij de in Mumbai gevestigde Inditex-leverancier Kira Leder, meldt een dramatische stijging van de overheadkosten: “De volledige vrachtcapaciteit wordt nu geblokkeerd bij de luchtvaartmaatschappijen die vliegen, dus de prijzen stijgen,” aldus Nathani. Hij merkt op dat de transportkosten van Mumbai naar Europa effectief zijn verdubbeld, omdat vervoerders moeite hebben alternatieve routes te vinden.

Maritieme kwetsbaarheid en de “Hormuz-factor”

Hoewel retailers als Primark en H&M van oudsher op zeevracht vertrouwen om de kosten te drukken, biedt de maritieme sector geen uitkomst. De omleiding van schepen rond Kaap de Goede Hoop als gevolg van de blokkade van de Straat van Hormuz heeft de transittijden al met tien tot vijftien dagen verlengd.

Mohammad Hatem, voorzitter van de Bangladesh Knitwear Manufacturers and Exporters Association (BKMEA), waarschuwt dat de situatie kan verslechteren als de Straat van Hormuz in het gedrang komt. “De opschorting van vrachtvluchten... verstoort de luchtvrachtzendingen al. Al met al maken we ons zorgen – we zien een nieuwe grote crisis aankomen,” aldus Hatem volgens de Times of India.

Strategische veerkracht en voorzichtige expansie

Als reactie hierop verschuift de industrie naar adaptieve netwerken in plaats van traditionele, slanke toeleveringsketens. Veel retailers verplaatsen de productie nu naar Turkije of Noord-Afrika om het Midden-Oosten volledig te omzeilen. Voor het huidige seizoen blijft de focus echter op schadebeperking.

Uitbreidingsplannen staan voorlopig mogelijk in de ijskast. Terwijl Inditex net Irak heeft betreden, staat Primark op het punt om in het voorjaar drie winkels in Dubai te openen, evenals winkels in Bahrein en Qatar tegen het einde van het jaar. Een woordvoerder van Primark-moederbedrijf Associated British Foods gaf commentaar op de geplande uitbreiding in het Midden-Oosten. “Primark staat op het punt om eind maart zijn eerste winkel in Dubai te openen. Dit is duidelijk een snel veranderende situatie die we nauwlettend in de gaten houden,” aldus de woordvoerder volgens de Economic Times.

Voor insiders in de mode-industrie is de boodschap duidelijk: het tijdperk van voorspelbare, goedkope wereldwijde logistiek loopt ten einde. Het wordt vervangen door een noodzaak voor wendbaarheid en een acceptatie van aanzienlijk hogere aanlandingskosten.

Dit artikel is in het Nederlands vertaald met behulp van een AI-tool.

FashionUnited gebruikt AI taaltools om het vertalen van (nieuws)artikelen te versnellen en de vertalingen te proeflezen om het eindresultaat te verbeteren. Dit bespaart onze menselijke journalisten tijd die ze kunnen besteden aan onderzoek en het schrijven van eigen artikelen. Artikelen die met behulp van AI zijn vertaald, worden gecontroleerd en geredigeerd door een menselijke bureauredacteur voordat ze online gaan. Als je vragen of opmerkingen hebt over dit proces, stuur dan een e-mail naar info@fashionunited.com.